Doğuştan kalça çıkığı (Gelişimsel kalça displazisi)

Dünyaya yeni gelen bir bebek, doğduğu anda çocuk hastalıkları uzmanı tarafından bir çok doğumsal
hastalıklar açısından değerlendirilir. Bu rahatsızlıklardan biri de Gelişimsel kalça displazisidir.
Geçmişte doğuştan kalça çıkığı olarak adlandırılan bu rahatsızlıkla ilgili yapılan çalışmalar sonucunda
rahatsızlığın asıl sebebinin bebeğin kalça gelişiminde gerilik olduğu ortaya konulmuştur. Bu nedenle
günümüzde bu rahatsızlık “GELİŞİMSEL KALÇA DİSPLAZİSİ” olarak adlandırılmaktadır. Bu gelişim
geriliği sonucunda bebeğin kalçasında gelişim geriliği, yarım çıkık veya tam çıkık oluşabilir.
Hangi bebekler bu rahatsızlık açısından risklidir?
Bebeğin annenin doğurduğu ilk çocuk olması bir risk faktörü olarak kabul edilir. Kız bebeklerde, erkek
bebeklere göre 6 kat daha fazla kalça gelişim geriliği görülür. Bebeğin ters (makat gelişi) doğması
gelişimsel kalça displasizi açısından risk oluşturmaktadır. Ailede doğuştan kalça çıkığının olması ve
hamilelik esnasında rahimde sıvı eksikliği de risk teşkil eder.
Gelişimsel kalça displazisine nasıl tanı konur?
Her yeni doğan fizik muayene edilir. Yapılan muayenede gelişimsel kalça displazisi açısından bulgular
saptandığında ve yukarıda saydığımız risk faktörlerinin olduğu durumlarda bebeğe kalça ultrasonu
yapılır. Yapılan ultrason ile bebeğin kalça gelişimi değerlendirilir. Kalça ultrasonunun 6 haftadan önce
yapılması tanının erken konması için önemlidir. Bir bebeğin kalça ultrasonu 6. aya kadar
yapılabilmektedir. 6 aydan büyük bebeklerde tanı için düz röntgen filmi çekilerek tanı konulur.
Bebeğim doğduktan sonra kalça ultrasonu yaptırmalı mıyım?
Bebeklerde kalça gelişimini değerlendirmek için en ucuz ve bebeğe zararı olmayan yöntem kalça
ultrasonudur. Bazı ortopedi ve travmatoloji uzmanları her yeni doğanın ilk 6 hafta içinde kalça
ultrasonu ile değerlendirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Bir grup hekimin görüşü ise her çocuğun
kalça ultrasonuna yönlendirilmesi sağlık sistemi üzerinde fazla bir ekonomik yük getireceğinden
sadece riskli görülen bebeklere kalça ultrasonu yapılması gerektiğidir. Sağlık bakanlığının belirlediği
kriter ise fizik muayenede ve öyküsünde risk faktörü olan bebeklere kalça ultrasonu istenmesi
yönündedir. Kalça ultrasonunun bebek sağlığına zararı yoktur.
Kalça gelişim geriliği tespit edilen bir bebek nasıl tedavi edilir?
Gelişimsel kalça displazisinin tedavisi bebeğin yaşına göre değişmektedir. Eğer bebekte kalça gelişimi
geriliği ilk 6 ay içinde tespit edilir ise sadece Pavlik bandaj takılır. Pavlik bandaj ile bebeğin kalça
gelişimi takip edilir. 6-18 aylık arası bebeklerde tanı konduğunda veya Pavlik bandajından fayda
görmeyen bebeklerin kalçaları kapalı olarak yerine yerleştirilir ve tüm gövde alçısı yapılarak, kalçanın
yerinde gelişmesi sağlanır. 18 aylıktan büyük çocukların kalçası açık ameliyatla yerine yerleştirildikten
sonra gövde alçısı yapılarak tedavi edilmeye çalışılır. Teşhis ne kadar geç konursa yapılacak
ameliyatın büyüklüğü ve riskleri o denli artmaktadır. 8 yaşına kadar tedavi edilmemiş çocuklarda ise
artık tedavi için geç kalınmış olur. Bu çocuklar erişkinlikte kalçaları artroza (kireçlenmeye) gittikten
sonra protez ameliyatı yapılır. Bu da yaklaşık 40’lı yaşlar sonrasına kadar beklemek demektir.
Görüldüğü gibi bebeklerde erken tanı konduğunda sadece basit bir bandaj ile tedavi edilen bir
rahatsızlık ihmal edilir ise büyük ve riskli ameliyatlar ile tedavi gerektirmektedir. 8 yaşına kadar tedavi
edilmeyen çocuklar ise hayatlarının büyük bir bölümünde aksayarak yürümek zorundadırlar. Yeni
doğan her bebek Çocuk hastalıkları uzmanı veya Ortopedi ve Travmatoloji uzmanı tarafından kalça
muayenesinden geçirilmesi, riskli bebeklere kalça ultrasonu yapılması bir bebeğin sakatlıktan
kurtarılması için çok önemlidir.
Gelecek hafta köşemizde erişkin hastalarda kalça ağrıları konusuna değineceğiz. Sağlıklı bir yaşam
dileğiyle….

Categories : Uncategorized

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir