Diz kireçlenmesi (gonartroz)

Diz kireçlenmesi (gonartroz)

Diz eklemi vücudumuzun en büyük ve tüm ağırlığımızı taşıyan eklemidir. Yaş ilerledikçe diz ekleminde
yıpranmalar oluşabilmektedir. Bu yıpranmalar sonucunda diz ekleminde artroz (halk arasında diz
kireçlenmesi dediğimiz olay) gelişir. Diz kireçlenmesi her yıl toplumda 1000 kişiden 3’ünde
saptanmaktadır. Bu yazımızda önce diz kireçlenmesinin sebeplerini, önlemek için neler
yapabileceğimizi ve ilerlemesini geciktirmek için tıpta uygulanan yöntemleri anlattıktan sonra hangi
durumlarda diz protezi ameliyatı gerektiğinden bahsedeceğiz.
Diz kireçlenmesi gençlerde nadir görülür, yaş ilerledikçe dizde yıpranma artar ve diz kireçlenmeye
gider. Kadınlarda erkeklere göre daha sık ortaya çıkar. Ailenizde dizlerinde kireçlenme olan kişi var ise
sizde de bu rahatsızlık gelişebilir. Dizinde geçirdiğiniz kırık, menisküs yırtığı, bağ yırtıkları sonucunda
dizinizin zaman içinde kireçlenmeye gitme riski vardır. Sürekli dizini kıvırıp yere koyarak çalışan
kişilerde, bacak kasları zayıf olan kişilerde ve fazla kilolu kişilerde diz kireçlenmesi gelişme riski diğer
insanlara göre daha fazladır.
Biraz önce saydığımız risk faktörleri var ise dizde kireçlenme gelişmemesi için bazı önlemler alabiliriz.
Öncelikle diz çevresi kaslarını güçlendirmemiz gerekmektedir. Diz çevresi kaslar kuvvetli olursa diz
eklemi üzerine binen yükü kaslar taşıyacaktır ve dizde yıpranma miktarı azalacaktır. Vücudumuzdaki
fazladan her bir kilogram dize 3 kilogram yük yapmaktadır. Eğer 10 kilogram fazlalığınız var ise
dizinize 30 kilogram fazladan yük binmektedir. Dizin üzerine binen yükü azaltmak için fazla
kilolarınızdan kurtulmanız gerekmektedir. Çalıştığınız iş gereği sürekli dizinizi kıvırmanız gerekiyorsa
veya dizinizi yere koymanız gerekiyorsa dizlik kullanmanızda fayda vardır.
Dizinizde tekrarlayan ağrılar başladığında bir ortopedi ve travmatoloji uzman doktoruna
başvurmanızda fayda vardır. Muayene edildikten sonra çekilen diz filminizde kireçlenme bulguları
varsa doktorunuz hastalığın seviyesine göre size tedavi önerecektir. Öncelikle diz çevresindeki kasları
güçlendirecek egzersizler başlanır. Gün içinde düz yolda yarım saatlik yürüyüşler fayda sağlayacaktır.
Ağrınızın seviyesine göre doktorunuzun önereceği ağrı kesicileri kullanarak ağrınız azalacaktır. Bunun
yanında kilo vermeniz ağrılarınızda ciddi azalma sağlayacak ve hastalığınızın ilerlemesini
geciktirecektir. Bazı durumlarda diz içi kortikosteroit (kortizon) enjeksiyonu ağrıları ciddi şekilde
azaltacaktır. İnsanın kendi kanından tamir edici maddelerin ayrıştırılması ve diz içine uygulanması
yöntemi olan PRP ise bazı hastalarda fayda sağlayabilmektedir. Kök hücre tedavisi ise günümüzde
yeni kullanılmaya başlandı ve sonuçları yüz güldürmektedir. PRP ile kök hücre tedavisi farklı
uygulamalardır. Kök hücre tedavisinde hücreler göbek yağından veya leğen kemiğinden elde
edilmektedir. Kan alınarak hazırlanan sıvılar ise PRP dir. İkisini birbirine karıştırmamak gerekmektedir.
Diz içine yapılan hazır kimyasal sıvıların birçoğunun yapılan çalışmalarda fayda sağlamadığı
gösterilmiştir.
Diz kireçlenmesinde yapılacak ameliyatlardan söz etmek gerekirse, eğer diz kireçlenmesi fazla ileri
değil ve bacakta eğrilik var ise, bacaktaki eğrilik düzeltilerek dizin üzerine binen yük dağılımı
düzeltilmesi ameliyatı olan yüksek tibia osteotomisi yapılır. Bu ameliyatın amacı dizde gelişen
kireçlenmeyi geciktirmektir ve bu hastaların genelde 10 yıl sonra diz protezi ameliyatına gideceği
öngörülmektedir. Eğer sadece dizin bir bölümünde kireçlenme var ise bu tür hastalarda yarım diz
protezi kullanılabilir. Hastalarımız eğer gün içi yapması gereken işleri yapamıyorsa, kısa mesafelerde
yürüdüğünde dinlenme ihtiyacı duyuyorsa, ağrı geceleri uyandırıyorsa, çekilen grafilerde eklem aralığı
kapanmışsa artık diz protezi yapılması gerekir. Uygun bir şekilde yapılan diz protezlerinde hasta
ameliyattan bir gün sonra yürüyebilmekte, yaraların iyileşmesi sonrası normal hayatına
dönebilmektedir.

Categories : Uncategorized

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir